Dọa sinh non là tình trạng mẹ bầu xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ chuyển dạ trước khi thai đủ 37 tuần, như gò bụng thường xuyên, đau bụng dưới, đau lưng hoặc thay đổi dịch âm đạo. Những biểu hiện này cần được chú ý vì có thể cảnh báo nguy cơ sinh non, ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào có triệu chứng cũng dẫn đến sinh sớm. Để nhận biết và thăm khám kịp thời, mẹ bầu hãy theo dõi bài viết được tham vấn y khoa từ BSCKI. Trần Quỳnh Giao, Trưởng khoa Sản tại Phòng khám 125 Thái Thịnh - Thai Thinh Medic.

Dọa sinh non là tình trạng có những biểu hiện nghi ngờ chuyển dạ trước 37 tuần thai nhưng chưa chắc đã tiến triển thành chuyển dạ sinh non thực sự. Những dấu hiệu cần chú ý gồm cơn gò tử cung thường xuyên, đau bụng dưới, đau lưng, nặng tức vùng chậu, thay đổi dịch âm đạo, ra máu hoặc rỉ ối.

Nếu xuất hiện triệu chứng nghi chuyển dạ sinh non trước 37 tuần, mẹ cần liên hệ ngay cơ sở sản khoa để được đánh giá. Đặc biệt, ra máu âm đạo, nghi vỡ ối, đau bụng dữ dội hoặc thai máy giảm là những dấu hiệu không nên chờ đợi tại nhà.

Dọa sinh non là gì?

Dọa sinh non thường được sử dụng trong thực hành sản khoa để mô tả tình trạng thai phụ có các biểu hiện gợi ý chuyển dạ trước 37 tuần nhưng chưa có đủ bằng chứng xác định chuyển dạ sinh non thực sự.

Trong thai kỳ, cổ tử cung thường duy trì trạng thái đóng để hỗ trợ giữ thai trong tử cung. Khi chuyển dạ diễn ra, các cơn co tử cung làm cổ tử cung xóa mỏng và mở dần, tạo điều kiện cho thai nhi được sinh ra.

Ở những thai phụ nghi dọa sinh non, cơn gò hoặc những triệu chứng khác có thể xuất hiện khi cổ tử cung chưa thay đổi rõ rệt. Vì vậy, cần thăm khám để phân biệt với cơn gò sinh lý và chuyển dạ sinh non thực sự.

Dọa sinh non không đồng nghĩa chắc chắn sẽ sinh non. Một số thai phụ có triệu chứng nghi ngờ nhưng sau khi thăm khám được xác định chưa chuyển dạ và vẫn có thể tiếp tục thai kỳ.

Tuy nhiên, không nên tự đánh giá tình trạng chỉ dựa vào mức độ đau hoặc cảm giác gò bụng. Việc xác định nguy cơ cần dựa trên khám sản khoa và các xét nghiệm phù hợp.

Dọa sinh non là các biểu hiện nghi ngờ chuyển dạ trước khi thai 37 tuần

7 dấu hiệu dọa sinh non mẹ bầu cần biết

Những dấu hiệu nghi chuyển dạ sinh non có thể xuất hiện riêng lẻ hoặc kết hợp với nhau. Một số mẹ cảm thấy đau bụng rõ rệt, trong khi người khác chỉ nhận thấy bụng căng cứng từng đợt, đau lưng âm ỉ hoặc dịch âm đạo thay đổi.

Cơn gò tử cung thường xuyên hoặc đều đặn

Cơn gò tử cung xảy ra khi cơ tử cung co lại, khiến bụng mẹ căng cứng trong một khoảng thời gian rồi mềm trở lại. Đây có thể là hiện tượng sinh lý nhưng cũng có thể liên quan đến chuyển dạ sinh non.

Một số biểu hiện cần chú ý gồm:

• Bụng căng cứng lặp đi lặp lại.
• Cơn gò xuất hiện thường xuyên hoặc có tính đều đặn.
• Tần suất hoặc cường độ cơn gò có xu hướng tăng.
• Cơn gò đi kèm đau bụng dưới hoặc nặng tức vùng chậu.

Cơn gò trong chuyển dạ sinh non đôi khi không gây đau rõ rệt. Do đó, mẹ không nên chờ đến khi đau nhiều mới liên hệ cơ sở sản khoa.

Đau bụng dưới giống đau bụng kinh

Đau bụng dưới là một trong những triệu chứng có thể xuất hiện khi chuyển dạ sinh non. Mẹ có thể cảm thấy đau âm ỉ, đau quặn từng đợt hoặc căng tức vùng bụng dưới, tương tự cảm giác đau trong kỳ kinh nguyệt.

Cơn đau đôi khi đi kèm gò tử cung, đau lưng hoặc thay đổi dịch âm đạo. Một số thai phụ có cảm giác quặn bụng giống rối loạn tiêu hóa.

Đau bụng khi mang thai có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Tuy nhiên, nếu cơn đau xuất hiện bất thường trước 37 tuần, đặc biệt khi lặp lại hoặc tăng dần, mẹ cần liên hệ cơ sở sản khoa để được đánh giá.

Đau bụng dưới giống đau bụng kinh

Đau lưng dưới âm ỉ hoặc kéo dài

Đau lưng khá phổ biến khi mang thai do những thay đổi về cân nặng, tư thế và hệ cơ xương khớp. Tuy nhiên, đau vùng thắt lưng dưới cũng có thể là một biểu hiện của chuyển dạ sinh non.

Mẹ cần chú ý nếu:

• Đau lưng âm ỉ liên tục hoặc xuất hiện từng đợt.
• Cơn đau khác với tình trạng đau lưng thường gặp trước đó.
• Đau lưng kèm gò bụng hoặc đau bụng dưới.
• Có cảm giác nặng tức vùng chậu.

Không phải mọi trường hợp đau lưng đều liên quan đến chuyển dạ. Tuy nhiên, triệu chứng mới xuất hiện hoặc bất thường trước 37 tuần cần được đánh giá bởi bác sĩ sản khoa.

Cảm giác nặng tức hoặc tăng áp lực vùng chậu

Một số thai phụ có cảm giác vùng chậu nặng, tức hoặc như có lực đẩy xuống phía âm đạo. Triệu chứng này có thể xuất hiện cùng đau bụng dưới, đau lưng hoặc các cơn gò tử cung.

Áp lực vùng chậu đôi khi liên quan đến những thay đổi bình thường trong thai kỳ. Tuy nhiên, nếu cảm giác nặng tức xuất hiện bất thường, kéo dài hoặc đi kèm những dấu hiệu nghi chuyển dạ, mẹ cần được thăm khám.

Việc xác định nguyên nhân không thể chỉ dựa vào vị trí thai nhi hoặc cảm giác nặng bụng.

Cảm giác nặng tức hoặc áp lực vùng chậu

Dịch tiết âm đạo thay đổi bất thường

Trong thai kỳ, lượng dịch âm đạo có thể tăng do thay đổi nội tiết. Dù vậy, mẹ cần chú ý khi dịch tiết thay đổi rõ rệt về lượng hoặc tính chất.

Những biểu hiện đáng lưu ý gồm:

• Dịch âm đạo tăng nhiều đột ngột.
• Dịch trở nên loãng như nước.
• Dịch nhầy có lẫn máu hoặc màu hồng.
• Dịch thay đổi kèm đau bụng hoặc cơn gò.

Các triệu chứng này có thể liên quan đến thay đổi cổ tử cung, nhiễm trùng, rỉ ối hoặc những tình trạng khác.

Mẹ không nên tự xác định nguyên nhân chỉ dựa trên màu sắc hoặc lượng dịch tiết. Nếu có bất thường, cần được bác sĩ kiểm tra.

Ra máu âm đạo

Ra máu âm đạo trong thai kỳ là dấu hiệu cần được đánh giá y tế. Máu có thể xuất hiện dưới dạng vài vệt hồng, dịch nhầy lẫn máu hoặc máu đỏ tươi.

Tình trạng này có thể liên quan đến những thay đổi ở cổ tử cung, bệnh lý nhau thai hoặc các biến chứng sản khoa khác.

Mẹ cần đặc biệt chú ý nếu:

• Ra máu kèm đau bụng hoặc cơn gò.
• Máu đỏ tươi hoặc lượng máu tăng.
• Ra máu kèm đau bụng dữ dội.
• Có cảm giác chóng mặt, choáng hoặc mệt nhiều.

Khi ra máu âm đạo trong thai kỳ, mẹ cần liên hệ ngay cơ sở sản khoa. Nếu chảy máu nhiều, đau dữ dội hoặc choáng ngất, cần được cấp cứu ngay.

Ra máu âm đạo cảnh báo dọa sinh non

Rỉ ối hoặc vỡ ối

Rỉ ối hoặc vỡ ối trước 37 tuần là tình trạng cần được kiểm tra ngay, kể cả khi mẹ chưa đau bụng hoặc chưa xuất hiện cơn gò.

Một số biểu hiện có thể gặp gồm:

• Dịch lỏng chảy từ âm đạo thành dòng.
• Nước rỉ từng ít một.
• Quần lót liên tục ẩm ướt.
• Dịch tiếp tục chảy khiến mẹ khó kiểm soát.

Việc phân biệt nước ối với nước tiểu hoặc dịch âm đạo thông thường không phải lúc nào cũng dễ dàng.

Nếu nghi ngờ rỉ ối, mẹ có thể dùng băng vệ sinh sạch để quan sát lượng và màu dịch, tránh đặt tampon hoặc tự thụt rửa âm đạo và đến cơ sở sản khoa ngay.

Dấu hiệu mẹ bầu cần đi khám ngay

Nếu thai chưa đủ 37 tuần và xuất hiện triệu chứng nghi chuyển dạ sinh non, mẹ cần liên hệ ngay bác sĩ hoặc cơ sở sản khoa để được hướng dẫn thăm khám.

Những tình trạng đặc biệt cần chú ý gồm:

• Cơn gò tử cung đều đặn hoặc thường xuyên.
• Đau bụng dưới, đau lưng hoặc nặng vùng chậu bất thường.
• Ra máu âm đạo.
• Nghi ngờ rỉ ối hoặc vỡ ối.
• Thai máy giảm hoặc thay đổi rõ rệt so với bình thường.
• Sốt, đau bụng dữ dội hoặc cảm thấy sức khỏe xấu đi.

Nếu ra máu nhiều, đau dữ dội, choáng ngất hoặc có dấu hiệu sắp sinh, cần gọi cấp cứu hoặc đến cơ sở y tế cấp cứu ngay.

Mẹ không nên đợi đến khi cơn gò xuất hiện dày đặc hoặc đau dữ dội mới đi khám. Việc xác định chuyển dạ sinh non cần được thực hiện bởi nhân viên y tế có chuyên môn.

Mẹ bầu nên đi khám ngay nếu nghi ngờ rỉ ối, vỡ ối

Phân biệt cơn gò sinh lý và chuyển dạ sinh non

Trong thai kỳ, mẹ có thể gặp cơn gò Braxton Hicks, còn gọi là cơn gò sinh lý. Đây là những cơn co thường không gây thay đổi cổ tử cung dẫn đến chuyển dạ.

Tuy nhiên, do cả cơn gò sinh lý và chuyển dạ sinh non đều có thể khiến bụng căng cứng, mẹ dễ nhầm lẫn hai tình trạng này.

Bảng trên chỉ giúp nhận biết những đặc điểm thường gặp, không thể dùng để tự chẩn đoán hoặc loại trừ chuyển dạ sinh non.

Nếu mẹ có cơn gò thường xuyên trước 37 tuần, cần liên hệ cơ sở sản khoa ngay, kể cả khi cơn gò không gây đau nhiều.

Nguyên nhân và yếu tố làm tăng nguy cơ sinh non

Không phải trường hợp dọa sinh non hoặc chuyển dạ sinh non nào cũng xác định được nguyên nhân cụ thể. Tình trạng này có thể liên quan đến tiền sử sản khoa, đặc điểm cổ tử cung, nhiễm trùng hoặc các vấn đề trong thai kỳ hiện tại.

Việc nhận biết yếu tố nguy cơ giúp bác sĩ xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp, nhưng không có nghĩa thai phụ có những yếu tố này chắc chắn sẽ sinh non.

Yếu tố liên quan đến tiền sử sản khoa và cổ tử cung

Một số yếu tố cần chú ý gồm:

• Tiền sử sinh non tự phát trong những lần mang thai trước.
• Cổ tử cung ngắn được xác định bằng siêu âm đầu dò tại thời điểm phù hợp.
• Tiền sử phẫu thuật hoặc thủ thuật tại cổ tử cung.
• Tiền sử sảy thai muộn liên quan đến những vấn đề sản khoa cần đánh giá.
• Một số bất thường cấu trúc tử cung hoặc cổ tử cung.

Trong đó, tiền sử sinh non tự phát là yếu tố quan trọng vì nguy cơ sinh non có thể tái diễn trong những thai kỳ tiếp theo.

Nếu có tiền sử sản khoa phức tạp, mẹ nên thông báo đầy đủ cho bác sĩ để được tư vấn và theo dõi phù hợp.

Cổ tử cung ngắn tăng nguy cơ sảy thai

Yếu tố liên quan đến thai kỳ hiện tại

Một số yếu tố trong thai kỳ hiện tại có thể làm tăng nguy cơ sinh non:

• Mang đa thai như thai đôi hoặc nhiều thai.
• Một số nhiễm trùng đường sinh dục, đường tiết niệu hoặc buồng ối.
• Ối vỡ non trước chuyển dạ.
• Những bất thường liên quan đến nhau thai.
• Một số bệnh lý hoặc biến chứng ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi.

Cần phân biệt chuyển dạ sinh non tự phát với những trường hợp bác sĩ chủ động chỉ định sinh trước đủ tháng vì lý do y khoa.

Ngoài ra, thai phụ không có yếu tố nguy cơ rõ ràng vẫn có thể xuất hiện chuyển dạ sinh non. Vì vậy, nhận biết triệu chứng bất thường và thăm khám kịp thời vẫn rất quan trọng.

Chẩn đoán dọa sinh non

Khi mẹ bầu có dấu hiệu nghi dọa sinh non, bác sĩ sẽ đánh giá tuổi thai, triệu chứng, tình trạng cổ tử cung, màng ối và sức khỏe của mẹ, thai nhi.

Mục tiêu là xác định có chuyển dạ sinh non hay không, đồng thời phát hiện những vấn đề khác như rỉ ối, nhiễm trùng hoặc biến chứng sản khoa cần xử trí.

Khám lâm sàng và đánh giá cổ tử cung

Bác sĩ có thể hỏi về tuổi thai, tiền sử sản khoa, đặc điểm cơn gò, tình trạng đau bụng, đau lưng và những thay đổi của dịch âm đạo.

Mẹ có thể được kiểm tra các dấu hiệu sinh tồn như mạch, huyết áp, nhiệt độ và khám sản khoa theo chỉ định.

Việc đánh giá cổ tử cung giúp bác sĩ xác định có thay đổi về độ xóa, độ mở hoặc những bất thường khác hay không.

Nếu nghi ngờ vỡ ối, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp thăm khám phù hợp nhằm hạn chế nguy cơ nhiễm trùng và tránh các thao tác không cần thiết.

Thăm khám lâm sàng để đánh giá

Siêu âm và theo dõi sức khỏe thai nhi

Tùy tuổi thai và tình trạng lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm để đánh giá thai nhi và cổ tử cung.

Siêu âm đầu dò âm đạo đo chiều dài cổ tử cung có thể hỗ trợ đánh giá nguy cơ sinh sớm ở những trường hợp phù hợp.

Ngoài ra, bác sĩ có thể theo dõi hoạt động co bóp tử cung và nhịp tim thai bằng thiết bị theo dõi sản khoa khi có chỉ định.

Các kết quả cần được diễn giải cùng triệu chứng, tuổi thai và những thông tin thăm khám khác.

Các xét nghiệm bổ sung khi có chỉ định

Một số xét nghiệm có thể được cân nhắc tùy trường hợp:

• Xét nghiệm máu hoặc nước tiểu khi nghi ngờ nhiễm trùng.
• Xét nghiệm fetal fibronectin để hỗ trợ đánh giá khả năng sinh sớm ở đối tượng phù hợp.
• Các phương pháp kiểm tra khi nghi ngờ rỉ ối hoặc vỡ ối.
• Những xét nghiệm khác nhằm đánh giá sức khỏe mẹ và thai nhi.

Không phải thai phụ nào cũng cần thực hiện tất cả các xét nghiệm trên. Việc lựa chọn phụ thuộc vào tuổi thai, triệu chứng và kết quả thăm khám.

Sau khi tổng hợp thông tin, bác sĩ sẽ quyết định mẹ cần theo dõi thêm, nhập viện, điều trị hoặc có thể về nhà với hướng dẫn cụ thể.

Xét nghiệm máu để đánh giá nguy cơ

Dọa sinh non có nguy hiểm không?

Dọa sinh non có thể nguy hiểm nếu tiến triển thành chuyển dạ và sinh trước đủ tháng. Khi trẻ được sinh quá sớm, một số cơ quan có thể chưa phát triển hoàn thiện, làm tăng nguy cơ gặp các vấn đề sức khỏe.

Những biến chứng có thể gặp ở trẻ sinh non gồm khó khăn về hô hấp, điều hòa thân nhiệt, ăn uống, nhiễm trùng và các vấn đề phát triển thần kinh.

Tuy nhiên, mức độ nguy hiểm không giống nhau ở tất cả trường hợp. Nguy cơ phụ thuộc vào tuổi thai, cân nặng, tình trạng sức khỏe của trẻ, bệnh lý đi kèm và khả năng chăm sóc sơ sinh chuyên sâu.

Dọa sinh non và khả năng giữ thai

Dọa sinh non không đồng nghĩa sẽ sinh non. Một số thai phụ có triệu chứng nghi ngờ nhưng cổ tử cung chưa thay đổi đáng kể và có thể tiếp tục thai kỳ sau khi được đánh giá, theo dõi.

Ở những trường hợp chuyển dạ sinh non đã được xác định, bác sĩ có thể cân nhắc các biện pháp nhằm trì hoãn sinh trong thời gian ngắn nếu phù hợp và an toàn.

Khả năng tiếp tục thai kỳ phụ thuộc vào:

• Tuổi thai tại thời điểm xuất hiện triệu chứng.
• Mức độ thay đổi cổ tử cung.
• Diễn tiến các cơn co tử cung.
• Tình trạng màng ối.
• Có nhiễm trùng hoặc biến chứng khác hay không.
• Sức khỏe của mẹ và thai nhi.

Không có phương pháp nào bảo đảm giữ thai thành công trong mọi trường hợp. Vì vậy, bác sĩ cần đánh giá trực tiếp để tư vấn tiên lượng phù hợp.

Trẻ sinh càng sớm, nguy cơ biến chứng do sinh non càng cao

Tuổi thai ảnh hưởng đến nguy cơ sinh non

Tuổi thai là yếu tố quan trọng khi đánh giá nguy cơ biến chứng nếu em bé được sinh sớm.

Chẳng hạn, trẻ sinh ở tuần 28 thường có mức độ chưa trưởng thành của các cơ quan và nhu cầu chăm sóc khác với trẻ sinh ở tuần 34 hoặc 36.

Nhìn chung, trẻ sinh càng sớm thường có nguy cơ gặp biến chứng do sinh non càng cao.

Tuy nhiên, tiên lượng cụ thể còn phụ thuộc vào cân nặng, tình trạng sức khỏe, bệnh lý đi kèm và khả năng chăm sóc sơ sinh của cơ sở y tế.

Mẹ không nên tự dự đoán khả năng sống hoặc nguy cơ biến chứng của trẻ chỉ dựa vào tuần thai. Những thông tin này cần được bác sĩ sản khoa và chuyên gia sơ sinh tư vấn theo từng trường hợp.

Điều trị dọa sinh non

Việc xử trí phụ thuộc vào tuổi thai, tình trạng cổ tử cung, màng ối, diễn tiến triệu chứng và sức khỏe mẹ, thai nhi.

Không phải tất cả thai phụ có cơn gò đều cần nhập viện hoặc dùng thuốc. Bác sĩ sẽ cân nhắc lợi ích và nguy cơ của từng biện pháp để lựa chọn hướng xử trí phù hợp.

Theo dõi và xử trí tại bệnh viện

Mẹ có triệu chứng nghi chuyển dạ sinh non có thể được theo dõi tại bệnh viện nhằm đánh giá:

• Tần suất và diễn tiến cơn co tử cung.
• Mức độ thay đổi cổ tử cung.
• Tình trạng màng ối.
• Dấu hiệu nhiễm trùng hoặc biến chứng sản khoa.
• Sức khỏe và nhịp tim thai nhi.

Sau khi đánh giá, bác sĩ sẽ quyết định mẹ cần tiếp tục theo dõi, sử dụng thuốc, chuyển đến cơ sở có khả năng chăm sóc trẻ sinh non chuyên sâu hoặc thực hiện biện pháp xử trí khác.

Trong một số trường hợp có nhiễm trùng trong buồng ối hoặc biến chứng nghiêm trọng ảnh hưởng đến mẹ và thai nhi, việc cố gắng trì hoãn sinh có thể không an toàn.

Thuốc giảm co tử cung khi có chỉ định

Thuốc giảm co tử cung, còn gọi là tocolytics, có thể được bác sĩ sử dụng trong một số trường hợp phù hợp nhằm trì hoãn chuyển dạ trong thời gian ngắn.

Mục tiêu của việc trì hoãn có thể là tạo thêm thời gian để:

• Corticosteroid trước sinh phát huy lợi ích.
• Thực hiện những biện pháp hỗ trợ thai nhi khi có chỉ định.
• Chuyển mẹ đến cơ sở có khả năng chăm sóc trẻ sinh non chuyên sâu nếu cần.

Thuốc giảm co không bảo đảm ngăn chặn sinh non hoàn toàn và không phù hợp với mọi trường hợp.

Bác sĩ cần đánh giá tuổi thai, tình trạng màng ối, nguy cơ nhiễm trùng và các chống chỉ định trước khi quyết định sử dụng. Mẹ không nên tự mua hoặc sử dụng thuốc giảm co để giữ thai.

Uống thuốc giảm co theo chỉ định

Corticosteroid trước sinh

Corticosteroid trước sinh có thể được chỉ định ở những trường hợp có nguy cơ sinh non cao và đáp ứng điều kiện chuyên môn.

Mục tiêu của phương pháp này là hỗ trợ quá trình trưởng thành của một số cơ quan thai nhi, đặc biệt là phổi, giúp giảm nguy cơ một số biến chứng nếu trẻ được sinh sớm.

Corticosteroid trước sinh không phải thuốc giảm co và không có tác dụng trực tiếp ngăn chặn chuyển dạ.

Việc sử dụng phụ thuộc vào tuổi thai, nguy cơ sinh sớm và tình trạng lâm sàng. Không phải mẹ bầu nào có triệu chứng nghi dọa sinh non cũng cần sử dụng corticosteroid.

Magnesium sulfate và các can thiệp hỗ trợ khác

Magnesium sulfate có thể được sử dụng trong một số trường hợp có nguy cơ sinh non ở tuổi thai phù hợp nhằm bảo vệ hệ thần kinh thai nhi.

Thuốc cần được chỉ định và theo dõi trong môi trường y tế để bảo đảm an toàn.

Ngoài ra, tùy tình trạng cụ thể, bác sĩ có thể điều trị nhiễm trùng hoặc xử trí những biến chứng sản khoa khác.

Các phương pháp điều trị có mục tiêu khác nhau:

Những phương pháp trên không có cùng mục đích và không nên được gọi chung là thuốc giữ thai.

Mẹ cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ, không tự dùng hoặc ngừng thuốc.

Mẹ bầu cần lưu ý gì để giảm nguy cơ sinh non?

Không phải mọi trường hợp sinh non đều có thể phòng ngừa hoàn toàn. Tuy nhiên, việc theo dõi thai kỳ đúng cách, quản lý các yếu tố nguy cơ và thăm khám khi có dấu hiệu bất thường giúp phát hiện sớm những vấn đề cần xử trí.

Đối với mẹ từng có dấu hiệu nghi dọa sinh non, việc tuân thủ hướng dẫn sau thăm khám đặc biệt quan trọng.

Theo dõi và chăm sóc sau khi được đánh giá dọa sinh non

Nếu được bác sĩ cho về nhà sau khi thăm khám, mẹ cần:

• Tuân thủ lịch tái khám.
• Dùng thuốc theo đúng chỉ định nếu được kê đơn.
• Theo dõi cơn gò, đau bụng, đau lưng và những thay đổi của dịch âm đạo.
• Chú ý thai máy theo hướng dẫn phù hợp với tuổi thai.
• Liên hệ ngay cơ sở sản khoa nếu triệu chứng xuất hiện trở lại hoặc có dấu hiệu mới.
• Trao đổi với bác sĩ về công việc, vận động và sinh hoạt tình dục.

Nhiều mẹ cho rằng cần nằm nghỉ tuyệt đối để tránh sinh non. Tuy nhiên, nằm bất động kéo dài không phải biện pháp được khuyến nghị thường quy để phòng ngừa sinh non.

Theo Hiệp hội Y học Bà mẹ - Thai nhi Hoa Kỳ (SMFM), hạn chế hoạt động thường quy chưa được chứng minh giúp phòng ngừa sinh non và có thể gây những ảnh hưởng bất lợi như suy giảm thể lực hoặc tăng nguy cơ huyết khối.

Nếu có biến chứng hoặc bệnh lý đặc biệt, mẹ vẫn cần tuân thủ hướng dẫn hoạt động cá thể hóa của bác sĩ.

Theo dõi và chăm sóc y tế cho mẹ bầu

Các biện pháp giảm nguy cơ sinh non ở thai phụ phù hợp

Một số biện pháp chăm sóc và theo dõi thai kỳ có thể giúp giảm nguy cơ sinh non ở những đối tượng phù hợp:

• Khám thai định kỳ theo lịch hẹn.
• Thông báo cho bác sĩ nếu từng sinh non, sảy thai muộn hoặc có bất thường cổ tử cung.
• Đánh giá chiều dài cổ tử cung bằng siêu âm khi có chỉ định.
• Kiểm soát các bệnh lý đang mắc và thăm khám khi có dấu hiệu nghi nhiễm trùng.
• Duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối, tránh hút thuốc và rượu bia.
• Tuân thủ các biện pháp dự phòng chuyên khoa nếu được bác sĩ chỉ định.

Trong một số trường hợp có tiền sử sản khoa hoặc cổ tử cung ngắn, bác sĩ có thể cân nhắc progesterone đường âm đạo hoặc khâu vòng cổ tử cung theo tiêu chuẩn chuyên môn.

Những biện pháp này không áp dụng cho tất cả thai phụ và không thay thế việc thăm khám khi đang có dấu hiệu nghi chuyển dạ sinh non.

Câu hỏi thường gặp về dọa sinh non

Dọa sinh non có phải nhập viện không?

Không phải tất cả trường hợp đều cần nhập viện. Bác sĩ sẽ quyết định dựa trên tuổi thai, triệu chứng, tình trạng cổ tử cung, màng ối và sức khỏe mẹ, thai nhi. Một số thai phụ có thể về nhà theo dõi sau khi được đánh giá, trong khi những trường hợp nguy cơ cao cần nhập viện.

Dọa sinh non 32 tuần có nguy hiểm không?

Thai 32 tuần vẫn chưa đủ tháng. Nếu trẻ sinh ở thời điểm này, trẻ có thể cần chăm sóc sơ sinh chuyên biệt. Tuy nhiên, dọa sinh non ở tuần 32 không đồng nghĩa chắc chắn sẽ sinh ngay. Mẹ cần được thăm khám để xác định nguy cơ và hướng xử trí phù hợp.

Dọa sinh non có tái phát không?

Có. Những triệu chứng như cơn gò hoặc đau bụng nghi chuyển dạ sinh non có thể xuất hiện trở lại sau khi đã giảm. Nếu triệu chứng tái phát, mẹ cần liên hệ cơ sở sản khoa để được đánh giá và không nên tự sử dụng lại đơn thuốc cũ.

Khi nào cần quay lại bệnh viện?

Mẹ cần liên hệ ngay hoặc quay lại cơ sở sản khoa nếu xuất hiện cơn gò đều hoặc thường xuyên, đau bụng bất thường, ra máu, nghi rỉ ối, thai máy giảm hoặc những dấu hiệu đáng lo ngại khác. Không nên chờ đến lịch tái khám nếu có triệu chứng cảnh báo.

Nếu rỉ ối, ra máu bất thường, mẹ bầu cần đến cơ sở y tế ngay

Dọa sinh non là tình trạng cần được nhận biết và đánh giá sớm, đặc biệt khi thai chưa đủ 37 tuần. Những biểu hiện như cơn gò tử cung thường xuyên, đau bụng dưới, đau lưng, thay đổi dịch âm đạo, ra máu hoặc rỉ ối đều cần được chú ý. Nếu xuất hiện các cơ sở bất thường, mẹ bầu hãy đến ngay Phòng khám 125 Thái Thịnh - Thai Thinh Medic để được hỗ trợ kịp thời.

Dù không phải mọi trường hợp nghi dọa sinh non đều dẫn đến sinh non, việc thăm khám kịp thời giúp bác sĩ đánh giá nguy cơ, phát hiện biến chứng và lựa chọn phương án xử trí phù hợp.

Tài liệu tham khảo”

• American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Preterm Labor and Birth. https://www.acog.org/womens-health/faqs/preterm-labor-and-birth
• National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Preterm Labour and Birth - Guideline NG25. https://www.nice.org.uk/guidance/ng25/chapter/Recommendations
• National Health Service (NHS). Premature Labour and Birth. https://www.nhs.uk/pregnancy/labour-and-birth/premature-labour-and-birth/
• World Health Organization (WHO). Preterm Birth. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/preterm-birth/
• Society for Maternal-Fetal Medicine (SMFM). Consult Series #50: The Role of Activity Restriction in Obstetric Management. https://publications.smfm.org/publications/326-society-for-maternal-fetal-medicine-consult-series-50/

Bài viết cung cấp thông tin giáo dục sức khỏe, không thay thế việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị trực tiếp của bác sĩ chuyên khoa.